Research Article

The Analysis of Resistance in Palestine Through Bourdieu's Conceptual Framework

Number: 18 December 31, 2025
TR EN

Bourdieu’nun Kavramsal Çerçevesinden Hareketle Filistin’de Direnişin Analizi

Öz

Bu makale, Pierre Bourdieu’nun sosyolojik kavramlarını kullanarak İsrail’in Filistin işgalini, hem siyasi ve askeri bir mücadele olarak hem de sosyal, kültürel ve sembolik bir arena olarak çerçevelendirmektedir. İşgaldeki tarihsel çarpıtmalar, güç asimetrileri ve Filistin direnişinin dönüştürücü potansiyeli Bourdieu’nun alan, sermaye, habitus, sembolik şiddet ve doxa kavramlarıyla aydınlatılmaktadır. İsrail’in askeri ve ekonomik üstünlüğüne karşı Filistinlilerin kültürel ve sosyal sermaye yoluyla geliştirdiği direniş öne çıkarılmaktadır. Filistin, tarihinde farklı uygarlıkların ve dinlerin merkezi olmuştur. Ancak İngiliz mandası ile başlayan siyonist yerleşimcilik ve 1947 BM Bölünme Planı, dış güçlerin Filistin’in kaderini şekillendirdiğini göstermektedir. 1948 Nakba’sı, 700.000’den fazla Filistinlinin sürülmesi ve yüzlerce köyün yok edilmesiyle, Filistin’deki kolektif kimlik derinden yaralanmıştır. 1967 savaşı, Gazze, Batı Şeria ve Doğu Kudüs’ün işgalini getirmiş ve Filistinlileri askeri yönetim altında yaşamaya mahkûm etmiştir. Oslo Anlaşmaları, barış vaadiyle sunulan ancak uluslararası bağışlara bağımlılığı artıran bir yanılsama olarak değerlendirilmektedir. Neticede işgal, basit bir toprak kavgası değil kolonyal bir proje olarak tanımlanmaktadır. Bu projeye karşın intifadalar, boykotlar ve sembolik eylemler Filistin direnişini ulusal kimlik etrafında birleştirmektedir. Makalede Bourdieu’nun Cezayir’deki saha çalışmaları ve gözlemleri Filistin’e uyarlanarak benzerlikler ve farklılıklar değerlendirilmektedir. İsrail’in arazi gaspları, borçlandırma ve etnik temizlik politikaları sembolik şiddet olarak ortaya konmaktadır. Bu sembolik şiddetten ve alan teorisinden hareketle İsrail’in uluslararası diplomatik bağlarla inşa ettiği ekonomik, siyasi ve askeri üstünlüğe karşı Filistinlilerin şiir ve köy tarihçeleri gibi kültürel üretimlerle kimliklerini koruma mücadelesi ele alınmaktadır. Bu mücadelenin, boykot hareketleriyle küresel dayanışma kıvamı kazandığı ve kültürel sermayenin güçlenerek diplomatik etkiye dönüşme potansiyeli bulunduğu düşünülmektedir. Buna göre yerelde Filistinlilerin güçlü direniş habitusu ve küreselde boykot gibi eylemlerin etkisi dönüşüme ve sosyal yeniden üretime kapı aralamaktadır. Sonuç olarak Bourdieu’nun çerçevesiyle Filistin direnişinin kolonyal yapılara meydan okuyan evrensel bir adalet çağrısı olduğu gösterilmektedir. Böylece makale, geçmişten günümüze özellikle 2023’ten bugüne Filistin meselesinin barış-huzur ortamına nasıl evrilebileceğini araştırmaya davet etmektedir.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Albanese, Francesca. Anatomy of a genocide: Report of the Special Rapporteur on the situation of human rights in the Palestinian territories occupied since 1967. A/HRC/55/73. United Nations Human Rights Council, 2024. https://www.un.org/unispal/document/anatomy-of-a-genocide.
  2. Albiz, Ümmügülsüm. “Habitusu, Kültürel ve Sembolik Sermayesiyle Eleştirmen-Yazar ve Çevirmen: Nurullah Ataç”. Erdem İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi, sy 82 (2022): 1-24. https://doi.org/10.32704/erdem.2022.82.001.
  3. Application of the Convention on the Prevention and Punishment of the Crime of Genocide in the Gaza Strip (South Africa v. Israel): Order on Provisional Measures, General List No. 192 (International Court of Justice (ICJ) 26 Ocak 2024). https://www.icj-cij.org/node/203447.
  4. Aras, Bülent. Filistin-İsrail Barıș Süreci ve Türkiye. Bağlam, 1997.
  5. Ateş, Enes. “Direniş Edebiyatı Kavramı ve Gassan Kanafani Üzerine Notlar”. Içinde Filistin’i Görme Biçimleri, Birinci Basım, kitap editörü Neslihan Demirci. Everest Yayınları, 2025.
  6. Barghouti, Mourid. Şairin Filistini. Çeviren A. Melis Hafez. Klasik Yayınları, 2004.
  7. Bourdieu, Pierre. Bekârlar Balosu. Çeviren Çağrı. Eroğlu. Dost Kitabevi, 2009.
  8. Bourdieu, Pierre. Bir Otoanaliz İçin Taslak. Çeviren Murat Erşen. Bağlam Yayıncılık, 2012.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Social and Cultural Anthropology (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 31, 2025

Submission Date

August 24, 2025

Acceptance Date

December 22, 2025

Published in Issue

Year 1970 Number: 18

Chicago
Yapıcı, Hakan. 2025. “Bourdieu’nun Kavramsal Çerçevesinden Hareketle Filistin’de Direnişin Analizi”. Bulletin of Palestine Studies, nos. 18: 253-81. https://doi.org/10.34230/fiad.1771364.

 This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International LicenseClick for more information.

Indexes / Databases: SCOPUS| EBSCO| INDEX ISLAMICUS| MLA | INDEX COPERNICUS | CEEOL | SCIENTIFIC INDEXING | DRJI | İSAM | ASOS İNDEKS

Filistin Araştırmaları Dergisi- FAD

[Bulletin of Palestine Studies]

[כתב העת ללימודים פלסטיניים]

[مجلة دراسات فلسطينية ]

ISSN: 2587-2532

E-ISSN 2587-1862 

www.filistin.org